Kultura

Kujawiak taniec narodowy - Opis, Metrum, Inne nazwy

Autor Błażej Szewczyk
Błażej Szewczyk15.01.20246 min.
Kujawiak taniec narodowy - Opis, Metrum, Inne nazwy

Kujawiak taniec narodowy to charakterystyczny polski taniec ludowy, który wywodzi się z regionu Kujaw. Odznacza się specyficznym rytmem w metrum 3/4 oraz dynamiczną, a zarazem powściągliwą choreografią.

Kluczowe wnioski:
  • Kujawiak tańczony jest w metrum 3/4 z akcentem na drugą nutę taktu.
  • Do instrumentów wykorzystywanych przy graniu kujawiaka należą m.in. skrzypce, basy oraz klarnet.
  • Strój kujawiaka to najczęściej białe spodnie lub spódnica i kolorowa, bogato zdobiona koszula.
  • Kujawiak rozprzestrzenił się na wiele regionów Polski, tworząc regionalne odmiany tego tańca.
  • Choreografia kujawiaka cechuje się dynamicznymi obrotami i przysiadami w parach.

Kujawiak taniec narodowy z Polski centralnej

Kujawiak to polski taniec ludowy, który wywodzi się z regionu Kujaw położonych w centralnej Polsce. Nazwa tańca bierze się właśnie od nazwy tego regionu. Kujawiak zaliczany jest do tańców narodowych, ponieważ stał się charakterystyczny dla polskiej kultury ludowej.

Kujawiak rozpowszechnił się na terytorium całej Polski w XIX wieku i obecnie tańczony jest nie tylko w Kujawach, ale także w wielu innych regionach. Jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych polskich tańców ludowych. Mimo rozprzestrzenienia na inne obszary, wciąż kojarzony jest przede wszystkim z Kujawami, skąd się wywodzi.

Geneza Kujawiaka

Początki Kujawiaka nie są do końca znane. Najstarsze wzmianki pochodzą z 1. połowy XIX wieku. Wówczas opisywano go jako charakterystyczny taniec Kujaw o metrum 3/4. Prawdopodobnie wykształcił się na bazie innych starszych tańców ludowych z tych terenów.

Na kształtowanie się Kujawiaka miała wpływ kultura szlachecka i chłopska. Stąd też łączy on w sobie cechy tańca ludowego i elementy tańców dworskich. Świadczy o tym także złożona, wyrafinowana choreografia Kujawiaka w porównaniu do prostych, wiejskich tańców.

Rytm i metrum tańca kujawiak

Kujawiak tańczony jest zawsze w metrum 3/4, co oznacza, że w takcie znajdują się 3 ósemki. Akcent rytmiczny pada zawsze na drugą ósemkę w takcie, co nadaje charakterystyczne pulsowanie tego tańca.

Ruchy tancerzy są dostosowane do tego specyficznego rytmu Kujawiaka. Rytm 3/4 i jego akcentowanie wpływają na dynamikę i tempo całego tańca. Orkiestry ludowe grające do Kujawiaka podkreślają ten rytm, akcentując mocno drugą miarę w takcie.

Tempo i dynamika

Tempo Kujawiaka jest umiarkowane, zwykle wynosi około 110 uderzeń metronomicznych na minutę. Dynamika tańca zmienia się - od spokojnych, wyważonych ruchów do bardziej dynamicznych, szybkich obrotów i przyklęków. Jednak ogólny charakter Kujawiaka pozostaje raczej stonowany i powściągliwy.

Zmiany tempa i dynamiki Kujawiaka w trakcie jego trwania są charakterystyczne dla tego tańca. Stanowią integralną część jego specyfiki i urozmaicają choreografię oraz wrażenia, jakich on dostarcza.

Czytaj więcej: Co to jest opera? | Jak działa i czym charakteryzuje się opera?

Zasięg występowania i rozpowszechnienie kujawiaka

Jak już wspomniano, Kujawiak jest tańcem, który pierwotnie rozwinął się na Kujawach - w centralnej Polsce, w dorzeczach Wisły, Noteci i Drwęcy. To właśnie z tego regionu się wywodzi i stąd bierze swoją nazwę.

Jednak z czasem, zwłaszcza w 2. połowie XIX wieku, Kujawiak rozprzestrzenił się na znaczne obszary kraju. Docierał wraz z zespołami ludowymi prezentującymi folklor Kujaw na różnych festiwalach i wydarzeniach. Stopniowo zaczął być podchwytywany i tańczony także w innych regionach Polski.

Obszar występowania

Dziś Kujawiak jest znany i tańczony bardzo szeroko w całej Polsce. Można go spotkać zarówno na oryginalnych, rodzimych Kujawach, jak i na Mazowszu, Podhalu, Lubelszczyźnie, czy nawet na Śląsku. W zasadzie trudno znaleźć region w kraju, gdzie Kujawiak byłby całkiem obcy i nieznany.

Kujawiak stał się więc z czasem tańcem ogólnonarodowym, mocno kojarzonym z polskością. Jednak wciąż, mimo rozpowszechnienia, uważany jest za taniec wywodzący się z Kujaw.

Charakterystyczne elementy choreografii kujawiaka

Kujawiak jest dynamicznym, widowiskowym tańcem, choć o stosunkowo stonowanym charakterze. Jego choreografia obejmuje kilka charakterystycznych i rozpoznawalnych elementów.

Do najważniejszych należą:

  • Obroty i piruety wykonywane przez parę lub indywidualnie przez tancerkę
  • Przyklęki, padanie na jedno kolano i wstawanie z klęczka
  • Taniec w parach, trzymanie się za ręce i prowadzenie partnerki
  • Wybijanie nogami i przytupywanie w rytm muzyki

Te elementy przeplatają się ze spokojniejszymi, wyważonymi krokami i figurami, tworząc zmienną, dynamiczną choreografię. Zawiera ona wiele zapadających w pamięć, efektownych momentów, które sprawiają, że Kujawiak jest tak widowiskowy.

Stroje i instrumenty wykorzystywane przy tańcu

Do tańca Kujawiak używa się specyficznych strojów ludowych charakterystycznych dla regionu Kujaw.

Dla kobiet Dla mężczyzn
Kolorowa spódnica Czarne lub granatowe spodnie
Biała, bogato zdobiona koszula Biała koszula z haftem
Fartuch w kwiaty Czarne buty

Do grania i akompaniowania przy Kujawiaku używa się instrumentów typowych dla kapel ludowych. Należą do nich przede wszystkim:

  • Skrzypce - prowadzące partię melodyczną
  • Klarnet - wtórujący skrzypcom
  • Bęben obręczowy - wydobywający charakterystyczny rytm
  • Basy - budujące linię dźwiękowego fundamentu

Te instrumenty oddają klimat muzyki ludowej Kujaw i są nieodłącznym elementem oprawy przy Kujawiaku.

Inne regionalne odmiany kujawiaka w Polsce

Kujawiak bardzo mocno rozpowszechnił się na terytorium całej Polski i przyjął w wielu regionach swoje lokalne formy, różniące się od oryginalnego tańca z Kujaw pewnymi elementami i stylami.

Kujawiak Mazowiecki

Na Mazowszu Kujawiak stał się równie popularny jak Mazur. W tej regionalnej odmianie tempo jest nieco wolniejsze, a ruchy bardziej umiarkowane, mniej dynamiczne niż w oryginalnym, kujawskim Kujawiaku.

Kujawiak Śląski

Śląska wersja Kujawiaka różni się przede wszystkim strojami - panie zakładają kolorowe, falbaniaste spódnice, a panowie kamizelki. Taniec ten charakteryzuje się też nieco większą powściągliwością w porównaniu z oryginałem.

Podsumowanie

Kujawiak to polski taniec ludowy pochodzący z regionu Kujaw, który rozsławił się w całym kraju. Charakteryzuje się metrum 3/4 z akcentem na drugą nutę taktu oraz dynamiczną choreografią z obrotami i przyklękami. Przez wieki przyjął różne regionalne odmiany, ale jego oryginalna forma wciąż kojarzona jest z Kujawami.

Opis tańca Kujawiak obejmuje zarówno jego genezę, specyficzny rytm, strój tancerzy jak i choreografię. Jest to taniec o zmiennej dynamice - od spokojnych do bardziej widowiskowych momentów z piruetami czy przyklękami. Cechuje go elegancja i finezja ruchów.

Oprócz określenia Kujawiak funkcjonują też inne nazwy tego tańca jak np. Kujawiak Mazowiecki, Kujawiak Śląski czy Kujawiak Lubelski. Wskazują one na regionalne odmiany, różniące się tempem, dynamiką lub strojami od oryginalnej, kujawskiej formy.

Podsumowując, Kujawiak to jeden z najbardziej rozpoznawalnych i popularnych polskich tańców ludowych, który na stałe wpisał się w rodzimą kulturę. Jego bogata tradycja i barwna choreografia przyciągają zarówno tancerzy, jak i widzów.

Najczęstsze pytania

Nazwa Kujawiak wywodzi się od regionu Polski centralnej zwanego Kujawami. To właśnie tam zrodził się i rozwinął ten charakterystyczny taniec ludowy.

Kujawiak tańczony jest zawsze w metrum 3/4, czyli w takcie znajdują się 3 ósemki. Charakterystyczne jest akcentowanie drugiej ósemki w takcie, co nadaje specyficzne pulsowanie.

Panie ubierają kolorowe spódnice, białe koszule i fartuchy w kwiaty. Panowie - czarne spodnie, koszule z haftem i buty. Strój podkreśla ludowy rodowód tego tańca.

Do typowych elementów choreografii Kujawiaka należą: obroty i piruety, padanie na kolana i wstawanie, taniec w parach trzymających się za ręce.

Tempo Kujawiaka wynosi zwykle około 110 uderzeń metronomicznych na minutę. Jest więc to taniec o umiarkowanym, lecz zmiennym tempie z momentami bardziej dynamicznymi.

Oceń artykuł

rating-fill
rating-fill
rating-fill
rating-fill
rating-fill
Ocena: 0.00 Liczba głosów: 0

5 Podobnych Artykułów:

  1. Jak wybrać wzmacniacz do gitary elektrycznej? Poradnik i wskazówki dla początkujących
  2. Syntezator muzyczny - Syntetyzator dźwięku online
  3. Czy gwiazdor KISS Paul Stanley obawiał się o swoje zdrowie? Szczegóły wstrząsającej sytuacji
  4. Tuba - historia, rodzaje i budowa tego dętego instrumentu muzycznego
  5. John Squire zachwala Liamo Gallaghera jako jednego z największych głosów rock and rolla wszech czasów
Autor Błażej Szewczyk
Błażej Szewczyk

Pasjonat gitar i instrumentów strunowych. Na blogu dzielę się wiedzą o grze i wyborze sprzętu. Muzyka to moja droga życiowa.

Udostępnij post

Napisz komentarz

Polecane artykuły

Muzy greckie - mitologia i znaczenie
KulturaMuzy greckie - mitologia i znaczenie

Greckie Muzy - barwne postacie z mitologii greckiej, które patronowały sztuce i nauce. Poznaj historię dziewięciu sióstr-muz, ich kult, symbole i wpływ na twórczość.

Koniec Renesansu - najważniejsze informacje o epoce
KulturaKoniec Renesansu - najważniejsze informacje o epoce

Przełomowy moment w historii Europy - koniec epoki renesansu. Przeczytaj o upadku Republiki Florenckiej, schyłku malarstwa włoskiego, hamowaniu nauki przez kontrreformację czy wpływie wojen religijnych na kulturę. Poznaj procesy, które doprowadziły do zmierzchu tego niezwykłego okresu w dziejach.

Charakterystyka baroku - cechy epoki
KulturaCharakterystyka baroku - cechy epoki

Barok Charakterystyka - przewodnik po najważniejszych cechach i przejawach epoki baroku w architekturze, sztuce, muzyce i ówczesnym stylu życia. Poznaj dynamikę i ekspresję barokowej estetyki.