Kultura

Koniec Renesansu - najważniejsze informacje o epoce

Autor Marta Kwapińska
Marta Kwapińska29 stycznia 20246 min
Koniec Renesansu - najważniejsze informacje o epoce

Koniec Renesansu to okres przełomu w kulturze europejskiej, kiedy gasnące ośrodki włoskiego mecenatu sztuki zaczęły ustępować miejsca nowym prądom artystycznym i intelektualnym.

Kluczowe wnioski:
  • Upadek Republiki Florenckiej oznaczał koniec złotego wieku florenckiego malarstwa.
  • Kontrreformacja Kościoła katolickiego zahamowała postęp nauk ścisłych i przyrodniczych.
  • Pojawienie się manieryzmu świadczyło o wyczerpaniu się innowacyjności renesansu.
  • Wojny religijne prowadzone w XVI wieku niszczyły dorobek kulturowy epoki.
  • Zanikł pęd do odkrywania nowych lądów, co oznaczało kres wielkich podróży geograficznych.

Koniec Renesansu w Europie

Okres renesansu, zwanego też odrodzeniem, kojarzy się przede wszystkim z rozkwitem sztuki, nauki i kultury w Europie. Jednak pod koniec XVI wieku nastąpiły wydarzenia, które zapoczątkowały schyłek tej epoki.

Kluczowym momentem był upadek Republiki Florenckiej w 1530 roku, która przez ponad sto lat stanowiła centrum mecenatu artystycznego i intelektualnego. Rozpoczął się wówczas stopniowy zmierzch złotego wieku malarstwa włoskiego.

Jednocześnie coraz większe wpływy zdobywał Kościół katolicki, który w ramach kontrreformacji zaczął hamować rozwój nauk ścisłych. Uczeni musieli uważać, by ich teorie nie wchodziły w konflikt z dogmatami wiary.

Manieryzm i wojny religijne

W sztuce z kolei pojawił się styl określany mianem manieryzmu. Była to już wyraźnie późna odmiana renesansu, charakteryzująca się pretensjonalnością, sztucznością i przesadą w oddawaniu uczuć. Świadczyło to o wyczerpaniu się innowacyjności epoki odrodzenia.

Jednocześnie wybuchały krwawe wojny religijne pomiędzy katolikami i protestantami. Walki te niszczyły nie tylko ludność, ale także dorobek kulturowy całych miast w Europie. Nie sprzyjało to twórczości artystycznej.

Upadek florenckiego mecenatu sztuki

Florencja była niekwestionowaną stolicą sztuki renesansowej. Tamtejsi władcy i możni wspierali finansowo artystów, tworząc środowisko idealne do rozkwitu malarstwa, rzeźby czy architektury. Jednak po zdobyciu miasta przez Hiszpanów w 1530 roku nastąpił regres.

Nowi władcy nie przywiązywali już tak dużej wagi do rozwoju sztuk pięknych. Stało się to początkiem końca złotego wieku malarstwa włoskiego. Dominować zaczęły inne kierunki, takie jak barok, a centrum życia artystycznego stopniowo przeniosło się na północ Europy.

Czytaj więcej: Co to operetka? Rodzaj muzyczno-teatralnej sztuki scenicznej

Schyłek włoskiego malarstwa renesansowego

Malarstwo włoskie osiągnęło swój szczyt w XVI wieku za sprawą takich twórców jak Leonardo da Vinci, Michał Anioł czy Rafael. Jednak w drugiej połowie tego stulecia coraz bardziej do głosu zaczął dochodzić styl manierystyczny.

Charakteryzował się on przesadną ekspresją, wymuszoną elegancją postaci oraz dziwacznymi, nierealistycznymi ujęciami. Do głównych przedstawicieli należeli m.in. Parmigianino, Agnolo Bronzino oraz Jacopo Tintoretto. Ich twórczość uznawana jest za schyłkowy okres włoskiego malarstwa renesansowego.

Manieryzm był oznaką wyczerpywania się innowacyjnych i optymistycznych idei, które cechowały sztukę wczesnego odrodzenia.

Kontrreformacja hamuje rozwój nauki

Koniec Renesansu - najważniejsze informacje o epoce

Wielkim osiągnięciem epoki renesansu był ogromny postęp w rozwoju nauk ścisłych i przyrodniczych. Uczeni tacy jak Mikołaj Kopernik czy Galileo Galileusz dokonywali przełomowych odkryć, burząc dotychczasowe dogmaty.

Jednak w XVI wieku coraz większe wpływy zyskiwał Kościół katolicki, który w ramach kontrreformacji usiłował powstrzymać szerzenie się idei reformacji. W efekcie naukowcy nie mogli swobodnie prowadzić badań i publikować kontrowersyjnych tez, jeśli te pozostawały w sprzeczności z naukami Kościoła.

Doszło więc do wyhamowania rozwoju nauk ścisłych i przyrodniczych, a wiele odkryć (np. heliocentryczna teoria Kopernika) zostało uznanych za heretyckie. Był to już wyraźny sygnał końca epoki odrodzenia w pełnym tego słowa znaczeniu.

1543 r. Mikołaj Kopernik publikuje dzieło "O obrotach sfer niebieskich"
1633 r. Proces Galileusza. Zakaz publikacji dzieła: "Dialog o dwóch najważniejszych systemach świata"

Zmierzch wielkich odkryć geograficznych

Jedną z cech epoki renesansu była ekspansja europejskich mocarstw i podróżnicy oraz odkrywcy, tacy jak Kolumb, Magellan czy Vasco da Gama, którzy zdobywali dla Starego Kontynentu nowe ziemie i lądy.

Jednak u schyłku XVI wieku nastąpiło wyraźne wyhamowanie tych tendencieschodniej granicy poznania ówczesnego świata. Można więc mówić o swoistym zmierzchu epoki wielkich odkryć geograficznych, która przyczyniła się do rozszerzenia horyzontów cywilizacji europejskiej.

Wpływ wojen religijnych na kulturę

W drugiej połowie XVI wieku Europę ogarnęła fala krwawych wojen religijnych pomiędzy katolikami i protestantami. Walki te niszczyły nie tylko ludność całych krain, ale także ich dorobek kulturowy i artystyczny.

Wojska plądrowały miasta, niszcząc zabytki sztuki, księgozbiory i inne dobra kultury. Niejednokrotnie całe ośrodki ulegały zagładzie. Te wydarzenia rzuciły cień na optymizm epoki odrodzenia i skutecznie tłumiły rozwój kultury oraz postęp cywilizacyjny.

  • Zniszczenia podczas wojny trzydziestoletniej w latach 1618-1648
  • Złupienie Rzymu przez wojska Karola V w 1527 r.

Podsumowanie

Epoka renesansu, czyli odrodzenia, trwała w Europie mniej więcej od XIV do XVI wieku. Był to okres niezwykłego rozkwitu sztuki, nauki i kultury po mrocznym średniowieczu. Jednak u schyłku XVI stulecia dały o sobie znać procesy i wydarzenia, które stopniowo gasiły płomień tej niezwykłej epoki.

Kluczowe było załamanie się mecenatu artystycznego we Florencji po upadku Republiki Florenckiej w 1530 r. Oznaczało to początek końca złotego wieku włoskiego malarstwa renesansowego. W sztuce coraz bardziej dominował już manieryzm, świadczący o wyczerpaniu się innowacyjności renesansu.

Jednocześnie postępująca kontrreformacja katolicka zaczęła tłumić swobodę badań naukowych, jeśli ich wyniki pozostawały w sprzeczności z dogmatami wiary. Zahamowało to rozwój nauk ścisłych i przyrodniczych. Wreszcie pustoszące wojny religijne niszczyły materialne dziedzictwo minionych wieków.

Wszystko to razem sprawiło, że w drugiej połowie XVI stulecia dało się zauważyć wyraźne tętnienie pulsu epoki renesansu. Choć wciąż powstawały dzieła wielkiej wartości, optymizm i wiara w postęp zostały mocno nadwyrężone. Nadchodził nieuchronnie koniec renesansu.

Oceń artykuł

rating-outline
rating-outline
rating-outline
rating-outline
rating-outline
Ocena: 0.00 Liczba głosów: 0

5 Podobnych Artykułów:

  1. "Hurt" Załogi G: Rozkodowanie emocji zawartych w tekście
  2. 2Koncerty wiolonczelowe: Unikaj wszelkich błędów i rozczarowań
  3. Jak wybrać wzmacniacz do gitary elektrycznej? Poradnik i wskazówki dla początkujących
  4. Biografia Mozarta: życie, dzieła, ciekawostki
  5. Niebywała okazja nabycia legendarnego naszyjnika Elvisa Presleya na aukcji
Autor Marta Kwapińska
Marta Kwapińska

Wokalistka z duszą, zachęcam do eksploracji własnego głosu. Techniki wokalne i emocjonalny przekaz piosenek to moja specjalność. Muzyka łączy naszą duszę z melodią życia.

Udostępnij artykuł

Napisz komentarz

Polecane artykuły

Igor Strawiński - kompozytor awangardowy XX wieku
KulturaIgor Strawiński - kompozytor awangardowy XX wieku

Sylwetka i twórczość Igora Strawińskiego, wybitnego kompozytora awangardowego XX wieku, który wywarł przełomowy wpływ na rozwój muzyki współczesnej. Omówienie najważniejszych dzieł, stylów i współprac artystycznych.